Η Παλαιολιθική Εποχή στην Ήπειρο

ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ ΕΠΟΧΗ – ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΗΠΕΙΡΟ
Κοκκινόπηλος και Ασπροχάλικο Πρεβέζης
Στα άρθρο με τίτλο «ΕΠΙΤΟΜΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ ΕΠΟΧΗ ΕΩΣ ΤΟ 2004» γίνεται ιδιαίτερη αναφορά στα σημαντικά ευρήματα της παλαιολιθικής εποχής που ήρθαν στο φως στις περιοχές «Κοκκινόπηλος» και «Ασπροχάλικο» του Νομού Πρεβέζης.
Τα ευρήματα αυτών των ανασκαφών φυλάσσονται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ιωαννίνων και παρατίθενται, στη συνέχεια, οι, σχετικές με τις συγκεκριμένες ανασκαφές, πληροφορίες
Κοκκινόπηλος
 Η θέση Κοκκινόπηλος, βόρεια της λίμνης Ζηρού και σε επαφή με την κοιλάδα του Λούρου στο Νομό Πρέβεζας, ανήκει στον ανοικτό τύπο εγκατάστασης της Παλαιολιθικής περιόδου. Οι χαρακτηριστικές αποθέσεις ερυθρογής της περιοχής του Κοκκινόπηλου καλύπτουν μια έκταση εκατοντάδων στρεμμάτων και έχουν πάχος δεκάδων μέτρων. Η ερυθρογή σχηματίστηκε σε περιόδους θερμών κλιματολογικών συνθηκών, από τη διάβρωση του ασβεστολιθικού υποβάθρου της περιοχής και αποτέθηκε στον πυθμένα και στις όχθες μιας βαθιάς λίμνης ή βάλτου. Το περιβάλλον αυτό προσέλκυσε τις ανθρώπινες ομάδες των κυνηγών – τροφοσυλλεκτών της Παλαιολιθικής περιόδου, λόγω της αφθονίας νερού, θηραμάτων και πρώτων υλών. Τα παλαιότερα ευρήματα χρονολογούνται στην πρώιμη Παλαιολιθική περίοδο. Ωστόσο, η περίοδος κατά την οποία χρησιμοποιείται εντατικά από τις ανθρώπινες ομάδες είναι η Μέση Παλαιολιθική περίοδος. Η αφθονία των λίθινων εργαλείων υποδεικνύει ότι η ομάδα των εγκαταστάσεων ήταν σχετικά μεγάλης διάρκειας.
Ασπροχάλικο
 Το Ασπροχάλικο, η μόνη θέση της Μουστέριας τεχνολογίας που έχει ανασκαφεί στην Ήπειρο, θεωρήθηκε ως εποχική εγκατάσταση- κατασκήνωση ή ως μια εγκατάσταση κυνηγιού και όχι ως μόνιμη βασική εγκατάσταση. To Ασπροχάλικο, που βρίσκεται στην κοιλάδα του ποταμού Λούρου και σε υψόμετρο 200 μ., έχει μέχρι σήμερα δώσει τη μεγαλύτερη σε χρονική διάρκεια στρωματογραφική ακολουθία. Καταλαμβάνει σχεδόν το μεγαλύτερο τμήμα της τελευταίας παγετώδους Περιόδου (1000000-10000 Π.Σ.). Στο διάστημα αυτό παρατηρείται μια σημαντική διακοπή χρήσης. Πάνω από τα στρώματα της Μ. Π. υπάρχουν άλλα, χωρίς αρχαιολογικά ευρήματα, αποκλειστικά γεωλογικής προέλευσης. Η θέση φαίνεται ότι χρησιμοποιείται ξανά τουλάχιστον από το 26000 Π.Σ. Οι αιτίες και η χρονική διάρκεια αυτής της διακοπής παραμένουν προς το παρόν άγνωστες. Στα ζωο-αρχαιολογικά σύνολα τα ελαφοειδή και τα αιγαγροειδή εμφανίζονται σε ισόποσες αναλογίες τόσο στη Μέση όσο και στην Ανώτερη Παλαιολιθική περίοδο. Η απότομη εξαφάνιση της Μουστέριας τεχνολογίας σε ολόκληρη την Ελλάδα αντανακλά την εξαφάνιση του Neanderthal, μετά από μια φάση επικάλυψης με τις τεχνολογίες που εφεύρε ο σύγχρονος άνθρωπος.
To Ασπροχάλικο είναι βραχοσκεπής, ενώ ο Κοκκινόπηλος είναι υπαίθρια θέση

Ασπροχάλικο νομού Πρεβέζης
Δόντι δασόβιου βραχύσωμου ρινόκερου. Μέση Παλαιολοιθική. (αρ.ευρ. ΑΜΙ 7574)
Φωτογραφία από τον κατάλογο του Αρχαιολογικού Μουσείου Ιωαννίνων

Κοκκινόπηλος Νομού Πρεβέζης
 Μεγάλο αμφίπλευρο («χειροπέλεκυς») από πυριτόλιθο.
Αποδίδεται στην Κατώτερη Παλαιολιθική. (Αρ.ευρ. ΑΜΙ 8265)
Φωτογραφία από τον κατάλογο του Αρχαιολογικού Μουσείου Ιωαννίνων

Κοκκινόπηλος Νομού Πρεβέζης
 Αμφίπλευρη φυλλόσχημη αιχμή από πυριτόλιθο.
Μέση Παλαιολιθική. (Αρ. ευρ. ΑΜΙ 10013)
Φωτογραφία από τον κατάλογο του Αρχαιολογικού Μουσείου Ιωαννίνων
Ο συντάκτης
Αθανάσιος Δάλλας